زندگی خرچنگی!

بعد از چند بار گشت و گذار در ماهی فروشی های تهران به جز ماهی و میگو چیزهای دیگری هم گیر می آوری. از لابستر گرفته تا شاه میگو و خرچنگ. در یخچال این مغازه دار انواع خرچنگ پیدا می شود. یخچال را که باز می کند انواع خرچنگ های بسته بندی شده دیده می شود. خرچنگ های فریز شده ای که مغازه دار از طعم و مزه ی آن تعریف می کند: «ببر ضرر نمی کنی، مزه اش عالیه» گفت: «همین یک نوع خرچنگ را دارم. چند روز پیش از دریا صید کردم» خرچنگ کیلویی ۵۵ هزار تومان به فروش می رسید. مشتری های خودش را داشت و به گفته ی مغازه دار خوب می فروشد. 

خرچنگ این روزها جزو غذاهای تجملاتی و مصرفی شده است. مرغ،ماهی،میگو و خرچنگ! جای تعجب ندارد یکی از سبدهای داخل مغازه ی ماهی فروشی سبد خرچنگ ها است. سبدی پر طرفدار که فروشنده با تبلیغ طعم و مزه ی آن مشتری ها را جذب می کند. بسته های یخ زده خرچنگ را یکی بعد از دیگری از فریزر در می آورد و نحوه ی پخت آن را آموزش می دهد. کارش تغییر سفره غذایی مردم نیست. هدفش حرام فروشی هم نیست تنها کارش پول در آوردن از مصرف گرایی و  بردن در رقابت چشم و هم چشمی مردم است. مردمی که این روز ها گوشت هر جنبنده ای را لقمه می کنند. قیمت ها با اینکه کمی بیشتر از ماهی و میگو است. اما پول خرج کردن برای خاص دیده شدن بیشتر از این ها هزینه بردار است. مشخص است اگر سوالی از فروشنده یا مغازه دار کنیم جواب سر بالا می دهد. که خوردن آن آزاد است،مجوز داریم،از شمال می آوریم و قانونی بودن کارشان را به رخ می کشند. 
برای بررسی خوردن گوشت خرچنگ از لحاظ شرعی با دفاتر مراجع تقلید تماس گرفتیم. آیت الله وحید خراسانی به جامعه خبر گفت: خوردن گوشت خرچنگ حرام است. و هیچ حکمی برای مصرف آن وجود ندارد. خوردن خرچنگ چه آزاد و چه پرورشی حرام است. آیت الله صافی گلپایگانی و آیت الله مکارم شیرازی گوشت خرچنگ را حرام اعلام کردند و مصرف هر نوع آن را که این روز ها با نام شاه میگو به فروش می رسد به جز ماهی فلس دار و میگو حرام اعلام کردند. 

دکتر عبدالرضا نوروزی دکترای تغذیه و عضو هیات علمی تغذیه بالینی دانشگاه علوم پزشکی تهران به جامعه خبر گفت: گوشت خرچنگ دارای پروتئین بسیار بالایی است و چربی پایینی دارد. گوشت خرچنگ در اروپا به عنوان یک غذای لوکس شناخته شده است و به مصرف می رسد. خرچنگ غذایی فراسودمند و مفید است که از لحاظ خاصیت با میگو برابری می کند. این گوشت،حاوی لوسین (یکی از سه نوع آمینواسیدهای شاخه دار) است که در سالمندان به عنوان یک عامل پیشگیری در زمینه ی از دست دادن بافت عضلانی استفاده می شود.

سید مجید میرغضنفری،فعال حقوق حیوانات به جامعه خبر گفت: مصرف خرچنگ در زمینه خوراک غیر عرفی است. مصرف هر غذایی را باید مطابق با شرایط فرهنگی و عرف هر کشور بسنجیم. مصرف غذاهای دریایی رواج دارد اما مصرف غذاهای غیر متعارف مثل خرچنگ بنابر فرهنگ کشور ما صحیح نیست. شاید این گوشت در کشورهای دیگری مثل چین عرف باشد و طرفداران خودش را داشته باشد همان طور که کله پاچه در کشور ما غذایی محبوب است اما با مقیاس غذایی و فرهنگی و زیستگاهی ما مطابق نیست. من با این جریان مخصوصا در ایران مخالفم.مجید میرغضنفری در همین زمینه به بحث پرندگان مهاجر در فریدون کنار اشاره کرد که نسل کشی عجیبی در حال وقوع است. 

با توجه به اینکه مراجع تقلید خوردن گوشت خرچنگ را حرام اعلام نموده و مصرف هر نوع غذای دریایی را که فاقد فلس است را رد می کنند بعضی از تالارهای پذیرایی و سالن های تشریفات و برگزار کننده مجالس خرچنگ را به عنوان یکی از غذاهای تجملی سرو کرده و در اختیار مشتریان قرار می دهند. با یکی از سالن های تشریفات که در شمال شهر قرار دارد تماس گرفتیم. یک گروه غذایی که سفارش لابستر و خرچنگ را قبول می کند گفت:تهیه لابستر و خرچنگ خوراکی به عهده گروه غذایی ما است و در اختیار مشتری قرار می دهیم. یکی دیگر از سالن های تشریفات سفارش و پخت خرچنگ را چه در منزل و چه در تالار پذیرایی به عهده می گرفت و بنابر درخواست مشتری سرو می کرد. او به خبرنگار جامعه خبر گفت : در رستوران ما هر نوع غذایی سرو می شود و در صورت خواست مشتری کار پخت و خرید خرچنگ را انجام می دهیم. 

حلال و حرام ندارد هرجا صحبت از تجمل باشد پای چیزهای عجیب و غریب هم باز می شود.  سفره ی ایرانی رفته رفته کمرنگ می شود و جایش را به خرچنگ و لابستر می دهد. در زندگی تجملاتی تهران و تغییر تمام ابعاد زندگی نگه داشتن عادات غذایی بومی کار شواری شده است. شهری که در آن تمام عادات مردم دچار تغییر شده است تغییر سفره غذایی عجیب به نظر نمی رسدغذا خوردن این روز ها بعد مصرفی خود را از دست داده و به یک رقابت و چالش تبدیل شده است. هر کس در این ماراتن رقابتی عجیب تر باشد برنده است. چالش های شهرنشینی روز به روز تغییر می کند و بیشتر می شود میتوان گفت این یکی از همان چالش ها است که به تازگی خود را نشان می دهد. تلفیق طبیعت و انسان! یک زندگی مسالمت آمیز با حیوانات که چندان میان مردم عجیب نیست. چندان بعید به نظر نمی رسید که زندگی خرچنگی ما را وادار به خوردن خرچنگ کند! بادآورده ای که ساخت دست خودمان است. جایی که کار کردن،پیشرفت،معیشت،پول در آوردن،فرهنگ،اقتصاد،محیط زیست و … همه خرچنگی است غذایمان هم خرچنگی می شود!